--

Yukarıda gördüğünüz çiçek, hemen herkesin kışın severek içtiği sahlebin, yazın serinlemek için tadına doyamadığı sahlepli dondurmanın hammaddesini oluşturan bir tür orkide çiçeği. Bu orkidelerin mutfak kültüründe kullanılanlarına biz –sahlep çiçeği- diyoruz. O içeceğin ya da sade dondurmanın asıl özünün bir çiçek olduğunu, daha doğrusu o çiçeğin toprak altında kalan yumruları olduğunu biliyor muydunuz? Pekiyi ya bu yumruların aşırı ve yanlış sökümü nedeniyle, sahlepin bazı türlerinin ülkemizde tamamen tükendiğini, bazılarının da neredeyse tükenmek üzere olduğunu duydunuz mu? Eğer bilim insanlarının önerdiği doğrultuda, toplanma sırasında yumruların bazıları toprakta bırakılsa bu güzel besin maddesi tükenmeyebilir. Tabii yaşama ortamları da zarar görmezse... Aslında devlet bazı koruma önlemleri almış; uyan olursa... Bu korumanın sağlanamadığı belli ki ihracı bile yasak olmasına rağmen yasağın uygulanırlığı pek yok.

Ne yapmalıyız?

Lûtfen doğaya saygı için sahlep içmekten, sahlepli dondurma yemekten vazgeçin. Bir süre bu zevkten vazgeçerek ülkemizdeki bir doğal zenginliğin yeniden canlanmasına destek olacaksınız. Unutmayın ki bu konuda yalnız değilsiniz. Sizin gibi pek çok insan da sahlebi korumak istiyor. Bir araya gelirsek bunu başarabiliriz. Doğadan kontrolsüzce ve bol miktarda sahlep (orkide) yumrusu söküldüğünü gördüğümüzde katliamı durdurmak için öncelikle jandarmaya haber vermeliyiz. Ayrıca bu kararınızı Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü birimleri ile paylaşır, koruma dileklerinizi onlara da duyurursanız sahlebi koruma arzumuzun çok daha çabuk ve yaygın olarak hayata geçebileceğine emin olun.

Sahlep yerel kalkınmada etkin olabilir mi?

Elbet de... Sahlebin yetiştiği bölgelerde bu bitkinin toplanarak işlenmesi ve sonra tarımının yapılarak çoğaltılması yoluyla tüketiciye ulaştırılması o bölgeler için bir geçim yolu olacaktır. Kültüre alınarak tarımının yapılması durumunda doğadaki yabani türler üzerindeki tehditler azalacağı gibi daha kolay ve bol kazanç elde edilebilecektir. Yani doğayı korursak insanı da korumuş olacağız. Sahlep yaşarsa onu istihsal eden de, içen de, yiyen de kazançlı çıkacaktır. Tabii ülkemiz de...

Şahika Ertan - Doğa Gözcüleri Derneği Kurucu Üyesi
Kaynak : Türkiye Orkideleri (Karel Kreutz- Alper Hüseyin Çolak)